12 Maddelik Çerçeve Yasada Kimler Yararlanacak? İşte En Çok Merak Edilen Düzenlemeler

İktidarın "Terörsüz Türkiye", DEM Parti'nin ise "Barış ve Demokratik Toplum Süreci" olarak tanımladığı yeni sürecin hukuki altyapısını oluşturması hedeflenen 12 maddelik çerçeve yasa teklifi Meclis'e sunuldu.

Teklifte, örgüt suçlarına ilişkin soruşturma ve infaz süreçlerinden siyasi haklara, başvuru şartlarından denetim mekanizmalarına kadar birçok konuda yeni düzenlemeler yer alıyor. Düzenlemenin genel af niteliği taşımadığı vurgulanırken, uygulamanın belirli şartların gerçekleşmesine bağlanması dikkat çekiyor.

Teklif hangi suçları kapsıyor?

Teklif; PKK/KCK'yı kurma veya yönetme, örgüt üyeliği, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme, örgüt propagandası yapma ile örgütün faaliyeti kapsamında işlendiği belirtilen suçları kapsıyor. Ayrıca Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamındaki bazı suçlar da düzenleme içinde yer alıyor.

Yasa yürürlüğe girince hemen uygulanacak mı?

Hayır. Kanun Resmî Gazete'de yayımlandıktan sonra yürürlüğe girecek. Ancak hükümlerinin uygulanabilmesi için PKK/KCK ve bağlantılı yapıların silah bırakıp faaliyetlerine son verdiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi, ardından bu durumun Milli Güvenlik Kurulu (MGK) kararıyla teyit edilerek Resmî Gazete'de yayımlanması gerekecek.

Hangi suçlar kapsam dışında bırakılıyor?

Teklifte, örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçları ile 1 Haziran 2005'ten önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar kapsam dışında tutuluyor.

Abdullah Öcalan ve örgüt yönetimi için özel bir düzenleme var mı?

Teklifte Abdullah Öcalan'ın ismine doğrudan yer verilmiyor. Ancak kapsam dışında bırakılan suçlar nedeniyle, eski Türk Ceza Kanunu döneminde müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet cezası alan örgüt yöneticilerinin düzenlemeden yararlanamayacağı değerlendiriliyor.

Selahattin Demirtaş yararlanabilecek mi?

Teklif, kasten öldürme dışındaki örgüt suçlarını kapsadığı için eski HDP Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş'ın da düzenlemeden yararlanmasının önü açılabilir. Ancak bunun gerçekleşebilmesi için MGK kararının yayımlanması, yasal başvurunun yapılması ve diğer koşulların yerine getirilmesi gerekecek.

Süreci hangi kurumlar takip edecek?

Teklifle iki yeni yapı oluşturulması öngörülüyor:

• Cumhurbaşkanı yardımcısının başkanlığında oluşturulacak Takip ve Koordinasyon Kurulu
• TBMM bünyesinde kurulacak 17 üyeli İzleme Komisyonu

Bu yapılar sürecin uygulanmasını takip edecek, gerekli görülmesi halinde yeni düzenlemeler önerebilecek.

Siyasi yasaklar nasıl kaldırılabilecek?

Mahkûmiyetlerden kaynaklanan siyasi yasaklar ile kamu görevine girme ve seçilme gibi hak yoksunluklarının kaldırılması için kurulun ilgili mahkemeye başvurması gerekecek.

Bunun için beş yıllık infaz ertelemesi verilenlerde iki yıl, on yıllık infaz ertelemesi verilenlerde ise üç yılın sorunsuz tamamlanmış olması şartı aranacak. Son kararı ise mahkemeler verecek.

Yasadan yararlanmak isteyenler ne yapacak?

Düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin, MGK kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasının ardından altı ay içinde Cumhuriyet başsavcılığına veya yetkili kurumlara yazılı başvuruda bulunmaları gerekecek.

Hangi dava ve soruşturmalar ertelenecek?

• Üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlarda soruşturma ve davalar 5 yıl ertelenecek.
• 15 yıldan fazla hapis, müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlarda ise erteleme süresi 10 yıl olacak.

Erteleme sürecinde yeni suç işlenirse ne olacak?

Erteleme süresi içinde yeniden kanun kapsamındaki bir terör suçunun işlenmesi halinde erteleme kararı kaldırılacak ve soruşturma veya dava kaldığı yerden devam edecek.

Yeni bir suç işlenmemesi halinde ise soruşturmalarda takipsizlik, davalarda düşme, infazı ertelenen mahkûmiyetlerde ise cezanın infaz edilmiş sayılması öngörülüyor.

Kamu görevlilerine hukuki güvence getiriliyor

Teklifte ayrıca, kanun kapsamında görev yapan kamu görevlilerinin bu faaliyetleri nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluk taşımayacağına ilişkin hüküm de yer alıyor. Bu düzenleme, sürecin uygulanmasında görev alacak kamu personeline yönelik hukuki güvence sağlamayı amaçlıyor.