‘Diyarbakır, fikir hayatımızın güçlü merkezlerinden biridir’

TÜRKSOY tarafından 2026 yılının “Ziya Gökalp Anma Yılı” ilan edilmesi dolayısıyla düzenlenen Diyarbakır Etkinlikleri Açılış Programı, Dicle Üniversitesi 15 Temmuz Kültür ve Kongre Merkezi Ziya Gökalp Salonu’nda gerçekleştirildi. Programa Diyarbakır Valisi Murat Zorluoğlu, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Kürşad Zorlu, KKTC Ankara Büyükelçisi İsmet Korukoğlu, TÜRKSOY Genel Sekreter Yardımcısı Sayit Yusuf, Türk Ocakları Genel Başkanı Prof. Dr. Mehmet Öz, Dicle Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Kamuran Eronat, Ziya Gökalp’in torunu Dicle Eroğul ve protokol üyeleri katıldı. Programda, Diyarbakır’ın yetiştirdiği büyük fikir insanı Ziya Gökalp’in Türk düşünce hayatına, kültür dünyasına, eğitim anlayışına ve Türk dünyasının ortak hafızasına yaptığı katkılar ele alındı.

“Diyarbakır, fikir hayatımızın güçlü merkezlerinden biridir”

Programda konuşan Diyarbakır Valisi Murat Zorluoğlu, Diyarbakır’ın yalnızca tarihî yapılarıyla değil, yetiştirdiği fikir, sanat ve ilim insanlarıyla da milletin ortak hafızasında özel bir yere sahip olduğunu belirtti. Vali Zorluoğlu, “Şehirleri büyük ve kalıcı kılan yalnızca surları, tarihî yapıları ve mimari zenginlikleri değildir. Kültürü, düşünce dünyası, yetiştirdiği şairleri, sanatçıları ve ilim insanlarıdır. Diyarbakır’dan doğan güçlü fikir sesi Ziya Gökalp, yalnızca yaşadığı döneme değil, bugünün dünyasına ve gelecek tasavvurumuza da ışık tutmaya devam etmektedir.” dedi. TÜRKSOY tarafından 2026 yılının “Ziya Gökalp Anma Yılı” ilan edilmesinin Diyarbakır için büyük bir gurur olduğunu ifade eden Zorluoğlu, bu kararın Gökalp’in düşünce mirasını genç kuşaklara aktarmak ve Diyarbakır’ın fikir hayatındaki yerini daha görünür kılmak bakımından önemli bir fırsat sunduğunu söyledi.

“Ziya Gökalp’i anlamak, Diyarbakır’ın düşünce iklimini anlamaktır”

Vali Zorluoğlu, Gökalp’in yalnızca Diyarbakır’da doğmuş bir isim olmadığını, ilk eğitimini, gözlemlerini ve fikrî arayışlarını bu şehrin kültürel iklimi içinde şekillendirdiğini belirtti. Diyarbakır’ın Ziya Gökalp’in yanı sıra Ali Emîrî Efendi, Cahit Sıtkı Tarancı, Ahmed Arif, Sezai Karakoç ve Orhan Asena gibi önemli isimleri yetiştirdiğini hatırlatan Zorluoğlu, bu isimleri anmanın yalnızca geçmişe duyulan bir vefa olmadığını; asıl meselenin bu birikimin bugüne ne söylediğini ve geleceğe nasıl taşınacağını doğru okuyabilmek olduğunu ifade etti.

Diyarbakır’ın Türk dünyasındaki yerine vurgu

TÜRKSOY Genel Sekreter Yardımcısı Sayit Yusuf, Ziya Gökalp’in 2026 yılı için Türk dünyasının ortak değeri olarak anılmasının üye ülkeler tarafından büyük bir heyecanla kabul edildiğini belirtti. Yusuf, Diyarbakır’ın bu program için en anlamlı adres olduğunu ifade ederek, etkinliklerin Diyarbakır ile Türk dünyası arasındaki kültürel bağları güçlendireceğini söyledi. AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Türk Devletleri ile İlişkiler Başkanı Kürşad Zorlu ise konuşmasında Diyarbakır’ın Türk dünyası içindeki yerine dikkat çekti. Zorlu, “Benim için bu geniş gönül coğrafyasının içinde Diyarbakır ayrılmaz bir parçadır. Diyarbakır, Türk dünyasının bir parçasıdır” diye konuştu. Ziya Gökalp’in ortak hedef, ortak vicdan ve ortak ülkü anlayışının bugün de yol gösterici olduğunu belirten Zorlu, Diyarbakır’ın sahip olduğu tarihî, kültürel ve fikrî birikimle Türk dünyası için önemli bir merkez olduğunu kaydetti. Zorlu, önümüzdeki dönemde Türk dünyası ile Diyarbakır arasında başta ticaret, kültür ve eğitim olmak üzere farklı alanlarda iş birliklerinin geliştirilmesi için çalışmalar yürütüleceğini ifade etti.

KKTC’den ortak kültür mirasına sahip çıkma mesajı

KKTC Ankara Büyükelçisi İsmet Korukoğlu ise, Ziya Gökalp’in fikirlerinin dil, kültür, eğitim ve ortak bilinç alanlarında Türk dünyasına önemli katkılar sunduğunu söyledi. Korukoğlu, Gökalp’in Kıbrıs Türk edebiyatı üzerindeki etkisine de dikkat çekerek, “Ziya Gökalp’in kültür ve medeniyet arasında kurduğu düşünsel denge, bugün de Türk dünyasının ortak geleceğini şekillendirmektedir. Onun fikir mirası; birlik içinde çeşitliliği koruyan, köklerinden güç alan ve geleceğe yürüyen bir anlayışın temel taşlarını oluşturmaktadır” ifadelerini kullandı. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti olarak Türk dünyasının ayrılmaz bir parçası olmanın bilinciyle hareket ettiklerini belirten Korukoğlu, ortak tarihe, kültüre ve fikir mirasına sahip çıkmayı bir sorumluluk olarak gördüklerini ifade etti.

Gökalp’in fikir mirası farklı yönleriyle ele alındı

Türk Ocakları Genel Başkanı Prof. Dr. Mehmet Öz, Ziya Gökalp’in Türk düşünce hayatının yönünü değiştiren önemli bir fikir insanı olduğunu belirterek, Gökalp’in eğitimden kültüre, dilden toplum yapısına kadar birçok alanda kalıcı etkiler bıraktığını söyledi. Dicle Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Kamuran Eronat ise Ziya Gökalp’in ortak kültür, eğitim ve bilinç anlayışıyla Türk dünyasının fikir birikimine önemli katkılar sunduğunu ifade etti. Ziya Gökalp’in torunu Dicle Eroğul da konuşmasında Gökalp’in aile, eğitim, kadınların toplumsal hayattaki yeri ve gençliğin yetişmesi konularındaki düşüncelerine değindi. Eroğul, Gökalp’in kısa ömrüne çok yönlü bir fikir mirası sığdırdığını belirterek, “Onun ışığı hâlâ bizi aydınlatmaya devam ediyor” diye belirtti.