Diyarbakır basın tarihi bu sergide gün yüzüne çıkıyor: 250 kaynak eser bir arada

YENİGÜN HABER – Araştırmacı-Yazar Mehmet Ali Abakay, Diyarbakır’ın köklü basın ve iletişim geçmişini belgelerle ortaya koymayı amaçlayan bir çalışmaya imza attı. Abakay, yıllarca süren çalışmasıyla basın, iletişim ve medya alanında nadide eserleri bir araya getirdi. Şehir Araştırmaları Merkezi bünyesinde hazırlanan özel seçki, sadece yerel basını değil, Türkiye’nin medya serüvenini de akademik ve tarihi bir perspektifle sunuyor.

Serginin mimarı Araştırmacı-Yazar Mehmet Ali Abakay, merkezin resmi açılışından önce böyle bir tematik sergiyle farkındalık yaratmak istediğini belirtti. Sergide yer alan 250 kitaplık koleksiyon, araştırmacılar ve basın mensupları için bir başvuru kaynağı niteliği taşıyor.

Diyarbakır basın tarihinin kilometre taşlarını içeren sergi, hazırlık süreci devam eden Şehir Araştırmaları Merkezi’nin vizyonunu da gözler önüne seriyor. Şu an için sınırlı sayıda ziyaretçi kabul eden serginin, ilerleyen dönemlerde daha geniş kitlelerle buluşması bekleniyor.

Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Abakay, “Ulusal medyada yayımlanmış binlerce gazete var. Bunların içinden 100–150 tanesini sergileyecek alanımız bile yok. Bu nedenle gazeteler yerine basın, iletişim ve medya alanında yazılmış kaynak kitapları bir araya getirmeyi tercih ettik.” İfadelerini kullandı.

ÖzDiyarbakır Gazetesi’nde yer alan habere göre, basın tarihi üzerine yazılmış eserleri tespit etmenin oldukça zor olduğunu dile getiren Abakay, birçok gazetecinin kısa süreli deneyimlerinin ardından basın hatıraları adıyla kitap yayımladığını söyledi. Abakay, bu nedenle özellikle usta kalemlerin yazdığı ve gazetecilik tarihine ışık tutan eserleri toplamaya çalıştıklarını belirtti.

Bugüne kadar Diyarbakır’da yaklaşık 250 civarında basın, iletişim ve medya kitabını bir araya getirdiklerini söyleyen Abakay, sayıyı artırmanın her zaman anlamlı olmayabileceğini de dile getirdi.

Abakay, “250 kitabı 500’e tamamlamanın çok anlamı yok. Çünkü birçok çalışma birbirini tekrar ediyor. Hangi şehirde hangi gazete çıktı gibi bilgiler çoğu eserde benzer şekilde yer alıyor” dedi.

Her kaynak için büyük çabalar harcandı

Sergide Diyarbakır basın tarihine ilişkin oldukça önemli ve nadir eserler de bulunuyor. Abakay, Diyarbakır basınıyla ilgili ilk çalışmalardan birinin 1948 yılında Osman Eti tarafından yayımlanan bir broşür olduğunu belirterek, bu eseri temin etmek için büyük çaba harcadıklarını söyledi.

Ayrıca Diyarbakır basını üzerine akademik çalışmalar yapan Cavid Orhan Tütengil’in eserlerinin de arşivde yer aldığını ifade etti.

Diyarbakır tarihi üzerine önemli çalışmalar yapan Şevket Beysanoğlu’nun yayımladığı Kara Amit dergisinin özel sayısı da sergide yer alıyor. Bu özel sayıda Diyarbakır basınının 100. yılına ilişkin kapsamlı bilgiler yer alıyor.

Diyarbakır basın tarihine ilişkin bazı kaynaklara ulaşmanın oldukça zor olduğunu belirten Abakay, birçok eseri bulabilmek için İstanbul’daki sahafları dolaştıklarını söyledi. Araştırmacı-Yazar Abakay, “1948’de yayımlanan Diyarbakır basınıyla ilgili çalışmayı başka yerde bulamadım.

İstanbul’daki sahafları dolaşarak önce fotokopisini temin ettik. İlginç olan şu ki fotokopisi aslından daha pahalıydı. Çünkü bulunması çok zor” ifadelerini kullandı.

Masa başında yapılmış çalışmalar

Abakay’a göre Diyarbakır basın tarihi henüz yeterince araştırılmış değil. Birçok gazete sahibinin, kendisinden önce şehirde yayımlanan gazeteleri bilmediğini ifade eden Abakay, bu durumun basın tarihinin eksik kalmasına neden olduğunu belirtti. Abakay, “Birçok gazete yayımlanmış ama kitaplarda yer almıyor. Çünkü araştırma yapılmamış. Masa başında yapılan çalışmalar geçmişte yayımlanan gazeteleri ortaya çıkarmaya yetmiyor” dedi.

Gazetecileri sergiye bekliyoruz

Şehir Araştırmaları Merkezi bünyesinde oluşturulan sergiye Diyarbakır’daki gazeteciler ve basın kuruluşlarının temsilcileri de davet edildi. Abakay, şehirde basın alanında faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşlarının da sergiyi ziyaret etmesini istediklerini ifade ederek, Diyarbakır basın tarihinin daha kapsamlı araştırılması gerektiğini vurguladı.