Enerjide görünen köy ve tedbirler

0
127
OSMAN ERGÜN
Osman ERGÜN oergun21@gmail.com

Bu yıl, kış saati uygulamasına geçilmemesi nedeniyle öğrenciler ve gündüz mesaisinde çalışanlar henüz güneş doğmadan sokaklara dökülüyor. Günler kısaldıkça şikâyetler de arttı. Ancak “enerji tasarrufu” gerekçesiyle “yaz saati uygulaması”ndan geri adım atılmamasını savunanlar, kış saati uygulamasına geçmek yerine, mesai saatlerinin değişmesi gerektiğini savundu ki henüz o da yapılmadı.
Peki, söz konusu dönemde elektrik tasarrufu ne ölçüde gerçekleşti, amacına ulaşabildi mi?
En kısa günün yaşandığı 21 Aralık’ta TEİAŞ Kasım ayı elektrik tüketim verilerini yayımlandı. Veriler, hükümetin “enerji tasarrufu” iddiasının aksine tüketimin arttığını ortaya koyuyordu. O da yetmedi birkaç gün sonra bu kez de elektrik fiyatları tarihi rekor kırdı. elektrik birim fiyatı 23 Aralık günü yüzde 1200’e artarak 1.899 TL olarak belirlendi.
Başta TEİAŞ’ın 21 Aralık günkü verilerine detaylı olarak bakalım.
Verilere göre Kasım ayında elektrik tüketimi, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6,5 düzeyinde rekor artış gösterdi. Son 5 yılın Kasım ayı tüketimleri incelendiğinde elektrik tüketiminin geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6.5 düzeyinde rekor artış gösterdiği ve 22.7 milyar kilovat saat ile en yüksek düzeye ulaştığı görüldü.
Şimdi birileri çıkıp bunun mevsim normalleri üzerindeki hava sıcaklıklarına yoracak.
Elektrik Mühendisleri Odası (EMO), hava sıcaklıklarının mevsim normallerinde seyrettiği ve ekonominin küçüldüğü bir dönemde elektrik tüketimindeki artışın hükümetin yaz saati uygulaması dışında bir nedenle açıklanamayacağına dikkat çekti.
EMO’nun aktardığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü 2016 Yılı Kasım ayı ortalama sıcaklıkları verilerine göre, sıcaklıkların düşük kaldığı Ağrı, Ardahan, Iğdır ve Batman çevreleri dışında Türkiye genelinde mevsim normalleri yaşandı. Hatta Antalya gibi kimi bölgelerde mevsim normallerinin üzerinde sıcaklıklar yaşandı. EMO, bu nedenle elektrik tüketiminde hava koşullarına bağlı olarak bir artıştan söz etmenin mümkün olmadığını ifade etti.

Ve elektrik fiyatlarında tarihi rekor
Kış mevsiminin gelmesiyle beraber “konutların doğalgaz ihtiyaçları” nedeniyle elektrik santrallerine verilen doğalgaz yüzde 90 kesildi. Kesinti sonrası serbest piyasada elektrik fiyatları tarihi rekor kırdı. Elektrik birim fiyatı 23 Aralık’tan itibaren yüzde 1200’e artarak 1.899 TL olarak belirlendi.
Sektör yetkilileri, 2013-2016 arasında ki 30.000 megawatt kurulu güç artışının yüzde 80’ninin doğal gaz dışı santral yatırımlarından sağlandığını belirterek “Bu artış tek başına soğuk hava ve doğal gaz problemi ile izah edilemeyeceğe” vurgu yaptılar.
Üstelik haberi İhlas Haber Ajansı veriyordu ve haberin detayında isminin verilmesini istemeyen bir yetkiliye dayandırıyordu gerekçesini…
Kış mevsiminin etkisiyle konutlardaki doğalgaz tüketiminin artması ile doğalgaz santrallerinin elektrik üretimi önceki gün yüzde 90 azaldı. Doğalgazda konutlardan gelen yoğun taleplerle günlük tüketim 205 milyon metreküpü aştı. Bu düzey, Türkiye’nin doğalgaz alt yapısının sağlayacağı maksimum rakamı ifade ediyor. Enerji yönetimi, 205 milyon metreküpten sonra kesinti programı uyguluyor. BOTAŞ, önceki gün elektrik santrallerine doğalgazı yüzde 90 oranında kesti.
Benzer kriz 2012’de şirketleri batırdı
Elektrik piyasasında faaliyet gösteren şirketlerin yetkilileri özellikle serbest tüketiciye indirimli elektrik satışı yapan bazı firmaların uzun vadeli elektrik satım sözleşmeleri nedeniyle sıkıntıya girebileceğini belirtiyorlar. Yetkililer, 2012 yılının Şubat ayında benzer bir krizin yaşandığını o dönemde bazı elektrik toptan satış şirketleri iflas ettiğini bazı şirketlerin ise serbest tüketiciler ile uzun vadeli sözleşmelerini feshettiğini belirttiler.
Aynı gün Elektrik Mühendisleri Odası (EMO), Türkiye’nin uygulanan yanlış enerji politikaları nedeniyle bir yandan pahalı elektrik bir yandan da elektrik ihtiyacının karşılanamaması sorunu nedeniyle karanlığın eşiğine geldiği uyarısında bulundu.
Yine aynı gün İzmir Aliağa’da Yüzer LNG Terminali projesi açılış töreninde konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da bu konuya değinerek şunları söyledi: ürkiye enerji konusunda sürekli yeni projelere ihtiyaç duyan bir ülke. Doğalgaz bugün ülkemizin en önemli enerji kaynağı durumundadır. Doğalgazda maalesef dışa bağımlıyız. Yakın zamanda yaşadığımız hadiselerin de teyit ettiği gibi doğalgazda kaynak çeşitliliğine gitmemiz şart. LNG bu bakımdan önemli bir imkandır. Türkiye LNG ihtiyacında dünyada 8. Sırada bulunuyor. Önümüzdeki yıllarda LNG yatırımlarına öncelik vermemiz gerekiyor.
Anladığımız, Türkiye’nin görünürde enerji de dışa bağımlılığıyla ilgili sorunları var. Bu nasıl aşılır bilemiyoruz ama bildiğimiz tek şey bu dışa bağımlılığı en aza indirecek bir politika izlemesi…

"PAYLAŞIRSAN BÜYÜRÜZ"

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here